Tarihi ve Önemi
Ortalama okuma süresi: 2 dk
Mardin'in kadim siluetini şekillendiren en görkemli yapı olan Ulu Cami, yaklaşık dokuz asırdır Mezopotamya ovasına yukarıdan bakan tarihi bir kültür mirasıdır. Caminin kare kaideli minaresinde yer alan orijinal kitabeye göre inşaat süreci 1176 yılında Artuklu Dönemi'nde tamamlanmıştır. İlk yapıldığında Anadolu'nun belki de ilk çifte minareli tasarımına sahip olan caminin batı minaresi, tarihi süreçteki sarsıntılar veya hava muhalefeti nedeniyle yıkılmış ve günümüze sadece tek bir minaresi ulaşabilmiştir. Mevcut olan silindirik gövdeli anıtsal minare ise 1888-1889 yıllarında eklektik bir taş işçiliği tarzıyla yeniden inşa edilerek bugünkü görkemli görünümünü kazanmıştır.
Düzgün kesme sarı kalker taşından inşa edilen caminin mimari açıdan en önemli yeniliği, dıştan yivleme tekniğiyle oluşturulan dilimli kubbesidir. Bu kubbe tasarımı, estetik başarısı nedeniyle sonraki dönemlerde Mardin'deki birçok Artuklu medrese ve camisi tarafından taklit edilerek yerel bir mimari gelenek haline gelmiştir. Dikdörtgen planlı geniş avlusunun kuzeyinde selsebilli (çeşmeli) bir eyvan yer alırken, güneyinde ise mihraba paralel beşik tonozlu üç neften oluşan ana ibadet salonu bulunur. İç mekanda yer alan taş oyma bezemeler, şadırvan sistemi ve minare gövdesine işlenmiş damla motifleri ile cennet kapısı tasvirleri göz alıcı bir sanat derinliği sunar. İbadete aktif olarak açık olan ve içerisinde Sakal-ı Şerif odası da barındıran Mardin Ulu Cami, hem inanç turizmi hem de Mezopotamya sanat tarihi açısından şehrin en prestijli gezi durağıdır.
Düzgün kesme sarı kalker taşından inşa edilen caminin mimari açıdan en önemli yeniliği, dıştan yivleme tekniğiyle oluşturulan dilimli kubbesidir. Bu kubbe tasarımı, estetik başarısı nedeniyle sonraki dönemlerde Mardin'deki birçok Artuklu medrese ve camisi tarafından taklit edilerek yerel bir mimari gelenek haline gelmiştir. Dikdörtgen planlı geniş avlusunun kuzeyinde selsebilli (çeşmeli) bir eyvan yer alırken, güneyinde ise mihraba paralel beşik tonozlu üç neften oluşan ana ibadet salonu bulunur. İç mekanda yer alan taş oyma bezemeler, şadırvan sistemi ve minare gövdesine işlenmiş damla motifleri ile cennet kapısı tasvirleri göz alıcı bir sanat derinliği sunar. İbadete aktif olarak açık olan ve içerisinde Sakal-ı Şerif odası da barındıran Mardin Ulu Cami, hem inanç turizmi hem de Mezopotamya sanat tarihi açısından şehrin en prestijli gezi durağıdır.
Fotoğraflar
