Tarihi ve Önemi
Ortalama okuma süresi: 2 dk
Mardin'in Midyat ilçesinde "İnananların Dağı" anlamına gelen tarihi Tur Abdin bölgesinin kalbinde yer alan Barıştepe (Selhe) Mor Yakup Manastırı, köklü geçmişi MS 6. yüzyıla (bazı kaynaklara göre 4. yüzyılın sonlarına) dayanan son derece değerli bir mirastır. Mısır'da doğup İskenderiye'de rahip eğitimi aldıktan sonra Mezopotamya topraklarına yerleşen ve bölgede büyük saygı gören Aziz (Mor) Yakup adına inşa edilmiştir. Manastır yapısı, tarihi süreç içerisinde yalnızca münzevi bir ibadet alanı olmakla kalmamış; 8. yüzyılda Metropolitlik merkezi, 1364 ile 1839 yılları arasında ise tüm Tur Abdin Süryani Ortodoks toplumu için çok kritik bir idari makam olan "Patriklik Merkezi" olarak hizmet sunmuştur.
Mimari açıdan incelendiğinde manastır; kalın kesme taş duvarları, tonozlu revakları, ana ibadet salonunu destekleyen görkemli yarım kubbeleri ve avluda yükselen heybetli çan kulesiyle tipik bir erken dönem Süryani sur-manastır mimarisini yansıtmaktadır. Kompleksin hemen iç kısmında, ana kiliseye bitişik nizamda inşa edilmiş ve benzersiz taş oymalarıyla bezeli 1600 yıllık tarihi Mor Barşabo Kilisesi de yer almaktadır. Birinci Dünya Savaşı dönemine kadar aktif eğitim ve ibadete devam eden anıt eser, uzun süren sahipsiz ve atıl dönemin ardından 1965 yılında rahip ataması yapılmasıyla yeniden ihya edilmiş ve dini yaşama kazandırılmıştır. Bugün UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde "Tur Abdin Geç Antik ve Ortaçağ Kilise ve Manastırları" başlığı altında uluslararası koruma altında bulunan bu kültür hazinesi, hem mistik atmosferi hem de nefes kesen taş oymacılığı kalitesiyle Midyat gezi rehberlerinin en prestijli kültür rotalarından biridir.
Mimari açıdan incelendiğinde manastır; kalın kesme taş duvarları, tonozlu revakları, ana ibadet salonunu destekleyen görkemli yarım kubbeleri ve avluda yükselen heybetli çan kulesiyle tipik bir erken dönem Süryani sur-manastır mimarisini yansıtmaktadır. Kompleksin hemen iç kısmında, ana kiliseye bitişik nizamda inşa edilmiş ve benzersiz taş oymalarıyla bezeli 1600 yıllık tarihi Mor Barşabo Kilisesi de yer almaktadır. Birinci Dünya Savaşı dönemine kadar aktif eğitim ve ibadete devam eden anıt eser, uzun süren sahipsiz ve atıl dönemin ardından 1965 yılında rahip ataması yapılmasıyla yeniden ihya edilmiş ve dini yaşama kazandırılmıştır. Bugün UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde "Tur Abdin Geç Antik ve Ortaçağ Kilise ve Manastırları" başlığı altında uluslararası koruma altında bulunan bu kültür hazinesi, hem mistik atmosferi hem de nefes kesen taş oymacılığı kalitesiyle Midyat gezi rehberlerinin en prestijli kültür rotalarından biridir.
